De glasvezelmarkt verder onder druk: 10 nieuwe vragen aan Maarten Verbunt

Eerder dit jaar spraken we met hem over de impact van schaarste en geopolitieke spanningen. Nu blikken we terug én vooruit op de ontwikkelingen die sindsdien zijn doorgezet.

Vraag 1: In ons vorige interview spraken we over de explosief stijgende vraag naar glasvezel. Hoe heeft die markt zich sindsdien ontwikkeld?

Eigenlijk zijn de verwachtingen die we toen uitspraken volledig uitgekomen. En misschien zelfs nog sterker dan verwacht. Waar begin dit jaar nog veel onzekerheid bestond over hoe lang deze situatie zou duren, zie je nu dat de vraag structureel hoog blijft. De grootste aanjagers zijn nog steeds de combinatie van defensietoepassingen en AI. Door de oorlogen in Oekraïne en het Midden-Oosten worden enorme hoeveelheden glasvezel gebruikt voor de aansturing van drones. Tegelijkertijd investeren partijen als AWS (Amazon), Meta, Microsoft en o.a. Google nog altijd miljarden in hyperscale AI-datacenters. Beide markten concurreren feitelijk om dezelfde 'grondstof' glasvezel. Daardoor is de druk op de markt alleen maar verder toegenomen.

Vraag 2: Klopt het dat vooral de A2-vezels onder druk staan?

Zowel de G.657.A2-vezels als de standaard G.652.D- en G.657.A1-vezels staan momenteel onder druk. Wel zien we dat de grootste schaarste momenteel bij de G.657.A2-vezels ligt. Dat komt doordat juist deze sterk buigbare vezels veel worden toegepast in militaire drones én in hoogwaardige, dunne patchkabels en breakoutkabels voor hyperscale datacenters. Voor deze vezels worden inmiddels premiumprijzen betaald, waardoor de beschikbaarheid verder onder druk komt te staan. Tegelijkertijd merken we dat ook de standaard singlemode- én multimodevezels steeds moeilijker verkrijgbaar zijn, doordat de wereldwijde vraag naar glasvezel onverminderd hoog blijft.

Vraag 3: Je sprak eerder over algehele prijsstijgingen. Hoe ziet die markt er vandaag uit?

De prijsontwikkeling gaat sneller dan ik een paar maanden geleden had verwacht. Waar we eerder spraken over vezelprijzen tussen de 10 en 15 dollar per fiberkilometer, zien we inmiddels dat sommige, met name Chinese, fabrikanten al prijzen boven de 20 dollar per fiberkilometer rekenen. Gelukkig zijn er nog fabrikanten die lagere prijzen hanteren, maar de trend is duidelijk. En eerlijk gezegd verwacht ik niet dat dit voorlopig stopt.

Vraag 4: Waar komen die prijsstijgingen vandaan?

Dat is het gevolg van een combinatie van factoren. Grondstoffen zoals silicium en germanium blijven duur, terwijl ook de energieprijzen op een hoog niveau liggen. Daarnaast is helium steeds moeilijker verkrijgbaar. Dit gas speelt een belangrijke rol bij het gecontroleerd koelen van glasvezels in de trektoren tijdens het productieproces, waardoor ook de schaarste aan helium de productiekosten verder opdrijft. De belangrijkste oorzaak is echter dat de beschikbare productiecapaciteit simpelweg beperkt is. Producenten maken daarom steeds nadrukkelijker keuzes over de toepassingen waarvoor zij hun glasvezels inzetten. Daarbij zien we dat defensietoepassingen en AI-datacenters momenteel vaak voorrang krijgen boven de traditionele telecommarkt.

Vraag 5: Heeft jou ook iets verrast de afgelopen maanden?

Jazeker. Wat mij misschien nog wel het meest heeft verrast, is dat fabrikanten die zelf geen preforms (de glazen cilinder die als basis dient voor de productie van glasvezel) of glasvezels produceren, nu ook genoodzaakt zijn hun prijzen te verhogen. Deze bedrijven kopen hun vezels traditioneel in bij de grote glasvezelfabrikanten. Voor dit jaar hadden veel van hen hun volumes nog gecontracteerd en daarmee veiliggesteld, maar richting de tweede helft van dit jaar lopen ook zij tegen hogere inkoopprijzen aan. Daardoor zie je nu dat ook patchkabels, breakoutkabels en complete glasvezelsystemen duurder worden. Dat had ik begin dit jaar eerlijk gezegd nog niet verwacht.

Vraag 6: Welke grootste impact zie jij nu terug in de praktijk?

Bij producten met één of twee vezels blijft de impact nog relatief beperkt. Maar zodra je kijkt naar kabels met hoge vezelaantallen, denk aan kabels met 48, 96, 144 of zelfs 288 vezels, dan zie je de prijsstijging vrijwel direct terug. Juist daar lopen de vezelkosten per meter enorm op. Prijzen die twee tot zelfs drie keer hoger liggen, zijn inmiddels geen uitzondering meer.

Vraag 7: Hoe ontwikkelen de overige grondstoffen zich?

De prijzen van grondstoffen zoals PE, dat veel wordt gebruikt voor kabelmantels en kunststof buizen, bevinden zich nog altijd op een hoog niveau, maar lijken zich de afgelopen periode enigszins te stabiliseren. Dat neemt niet weg dat deze markt nog steeds sterk afhankelijk blijft van de olieprijs. En die olieprijs blijft direct gekoppeld aan de geopolitieke situatie in het Midden-Oosten. Daarom verwacht ik dat ook deze markt voorlopig volatiel blijft.

Vraag 8: Je waarschuwde eerder al voor langere levertijden. Is dat inmiddels werkelijkheid geworden?

Absoluut. We zien levertijden die in sommige gevallen zijn verdubbeld. Dat heeft niet alleen te maken met productiecapaciteit, maar ook met logistiek. Transport vanuit Azië wordt complexer en containers moeten vaker alternatieve vaarroutes kiezen. Daarnaast zorgen geopolitieke spanningen voor vertragingen en hogere transportkosten. Beschikbaarheid is inmiddels misschien nog wel een grotere uitdaging dan de prijsontwikkeling zelf.

Vraag 9: Welk advies geef je organisaties die de komende periode glasvezelprojecten uitvoeren?

Wacht niet af. Juist nu is het belangrijk om veel verder vooruit te plannen. Kijk niet alleen naar projecten die vandaag lopen, maar ook naar projecten die pas over zes of twaalf maanden starten. Ga tijdig met leveranciers en/of fabrikanten in gesprek, maak afspraken over capaciteit en lange termijnplanning, en denk na over strategische voorraadposities. Organisaties die vandaag vooruitdenken en capaciteit veiligstellen, hebben morgen simpelweg een veel grotere leveringszekerheid.

Vraag 10: Tot slot: Hoe kijk je vooruit? Wanneer verwacht je dat de markt weer normaliseert?

Dat blijft natuurlijk erg lastig voorspellen. Maar als ik kijk naar alles wat ik momenteel hoor vanuit de grootste glasvezelfabrikanten ter wereld, dan verwacht ik eerlijk gezegd niet dat de markt op korte termijn normaliseert. Fabrikanten investeren volop in extra productiecapaciteit. Daar twijfel ik niet aan. Alleen kost het uitbreiden van preform- en vezelproductie maanden tot zelfs jaren. Tegelijkertijd blijft de vraag vanuit AI-datacenters en defensietoepassingen voorlopig onverminderd hoog. Mijn persoonlijke verwachting is daarom dat we in ieder geval tot medio 2027 met een gespannen markt te maken hebben. En juist daarom is het belangrijk dat organisaties nu al vooruitdenken en hun supply chain strategisch organiseren.